AB
ADAÇAYI: Haziran – Temmuz aylarında genellikle mavi mordan yeşilimsi beyaza kadar değişen renklerde çiçekler açan, ortalama 50cm boyunda güzel kokulu bir bitkidir.
Yetiştiği Yerler: Orta Avrupa ve Balkanlarda, Akdeniz bölgesinde yabani olarak bulunur. Yurdumuzda ise bahçelerde yetiştirilir. Adaçayının bilimsel adı Salvia, latince salvere yani korumak, muhafaza etmek kelimesinden gelmektedir. Orta Çağda Adaçayı her derde deva olarak kabul ediliyordu. Hatta olay eksajere edilerek “Bahçesinde adaçayı yetişen bir kimse niçin ölüyor?” anlamında latince bir özdeyiş bile kulaktan kulağa yayılmıştır!
ANASON: Yaz aylarında beyaz renkli çiçekler açan 40-60cm yüksekliğinde otsu bir bitkidir. Anason meyvaları 2mm genişlikte 6mm uzunlukta armut şeklinde yeşil gri renkli üzeri tüylü tanelerdir.Kuvvetli ve özel bir kokusu ve baharlı hafif acı, yakıcı lezzeti vardır.
Yetiştiği Yerler: Orta Avrupa, Rusya, Doğu Hindistan ve Akdeniz iklimine sahip ülkelerde mevcuttur. Türkiye’de de çoğunlukla Ege bölgesinde bulunur.
ARDIÇ: Nisan-Mayıs aylarında çiçek açan, 1-9 m yüksekliğinde, kışın yaprağını dökmeyen ve siyahımsı mor yuvarlak meyvaları olan bir bitkidir.
Yetiştiği Yerler: Orta Avrupa’da Almanya, Macaristan ve Fransa’da yurdumuzda ise Trakya, Ege ve Akdeniz bölgelerinde bol miktarda Ardıç ağacı mevcuttur.
BARUT AĞACI: 4-5 m yükseklikte, yazın 6-10 mm çapında olgunları siyah renkli meyvaları olan bir ağaçtır.
Yetiştiği Yerler: Bütün Avrupa’da yetişen, nemli ormanları seven bir bitkidir. Yurdumuzda da kuzeyde özellikle Kuzeydoğu Anadolu’da yetişmektedir.
BİBERİYE: Biberiye 100 cm’ye kadar boylanabilen çiçekleri soluk mavi renkli, çalı görünümünde, kışın yapraklarını dökmeyen çok yıllık bir bitkidir.
Yetiştiği Yerler: Ülkemizde Güneydoğu Anadolu’da (Tarsus,Adana,İskenderun) yabani olarak yetişmektedir. Dünyada doğal olarak Portekiz’de bulunur. Fransa, Fas, İspanya, Portekiz, Güney Afrika, Hindistan, Çin, Avustralya, İngiltere ve Amerika’da kültürü yapılmaktadır.
CÇD
CİVANPERÇEMİ: Tüylü, 20-90cm yüksekliğinde, yaz aylarında beyaz renkli çiçekler açan, kurak toprakları seven bir ottur.
Yetiştiği Yerler: Orta Avrupa, Balkanların kuzeyi ve Kuzey ile Doğu Anadolu’da yetişmektedir. Kuru çayırlar ve yol kenarlarında bulunur.
IİJ
IHLAMUR: Haziran-Temmuz ayları arasında sarı-beyaz çiçekler açan ağaçlardır.
Yetiştiği Yerler: Ekseriya ormanlarda bulunursa da birçok türleri süsağacı olarak, bahçe ve parklarda yetiştirilmektedir. Ihlamur bir Avrupa ağacıdır. Yurdumuzda da daha çok Kuzey Anadolu’da olmak üzere bulunmaktadır.
ISIRGAN OTU: Mayıs-Ekim aylarında çiçek açan, 20-60 cm boyunda, harabeler,duvar dipleri ve yol kenarlarında bulunan, yaprakları deriye değdiğinde şiddetli kızarma ve kaşıntıya yol açan ve bu nedenle ısırgan otu adı verilen bir bitkidir. Büyük ısırgan otunun boyu bazen 1 metreyi geçebilir.
Yetiştiği Yerler: Bütün Avrupa ve Kuzey Amerika’da yurdumuzun tamamında kolaylıkla rastlanır. Çit kenarları ve harabelerde sıktır.
KL
KARANFİL: Karanfil ağacı kışın yapraklarını dökmeyen, 10-20 m yüksekliğinde bir ağaçtır.
Yetiştiği Yerler: Anavatanı Hindistan’da Molluk takım adaları olup, bugün bütün tropik mıntıkalarda Güney Asya adaları ile, Doğu Afrika’da Zengibar ve Madagaskar’da yetiştirilmektedir.
KAYIN AĞACI YAPRAĞI: Kayın ağacı 30m ye kadar boylanabilen bir bitki türüdür. Betula pendula Roth. L. Türünün kurutulmuş yapraklarıdır.
Yetiştiği Yerler: Doğal olarak Avrupa’dan Kuzey Akdeniz’e ve Sibirya’dan Asya’nın ılıman bölgelerine kadar birçok yerde yetişmektedir.
KİMYON: 50cm yüksekliğinde, esmer sarı meyvaları olan, Mayıs-Haziran aylarında beyaz veya pembe renkli çiçekler açan otsu bir bitkidir.
Yetiştiği Yerler : Kimyonun anavatanı Mısır olarak bilinmektedir. Akdenize kıyısı olan Güney Avrupa ve Kuzey Afrika ülkelerinde, yurdumuzda da Orta Anadolu bölgesinde meyvaları için yetiştirilmektedir.
KİRAZSAPI: Prunus avium L. Türünün kullanılan kısmıdır. Kiraz 30m’ye kadar boylanabilen dikenli ve dikensiz, beyaz veya pembe çiçekli bir bitkidir.
Yetiştiği Yerler: Yurtdışında çok yaygın olarak bilinmez ama ülkemizde sevilen ve bol tüketilen bir meyvenin sapı olduğu için geleneksel kullanımı yaygındır.
KUŞBURNU: 2-3 metre yüksekliğinde, sarkık dallı, dikenli beyaz veya pembe çiçekli, turuncu veya kırmızı meyvaları olan, orman açıklıkları ve yol kenarlarında yetişen bir çalıdır.
Yetiştiği Yerler: Karadeniz bölgesi, İstanbul ve Ankara civarında bulunabilir.
LİMON KABUĞU: Mart –Ekim ayları arasında beyazımsı pembe renkli, güzel kokulu çiçekler açan, 4m yüksekliğinde, kışın yapraklarını dökmeyen ağaçlardır.
Yetiştiği Yerler: Anavatanı Çin ve Hindistan olarak kabul edilip, günümüzde Akdeniz iklimi gibi ılıman iklime sahip bölgelerde yetiştirilmektedir. Yurdumuzda da bol miktarda limon Akdeniz bölgesinde üretilmektedir. Limon kabukları tıbbi amaçla kullanılabilecek diğer kısım olgun meyvanın kabuklarıdır. Olgun meyvalar ağaçtan koparıldıktan sonra kabukların beyaz kısmını meyve üzerinde bırakmaya, yani kabuğu ince kesmeye gayret edilerek soyulur. Soyulan limon kabukları suyla kaynatılarak içilir.
MN
MATE YAPRAĞI: İlex paraguariensis L.türünün kullanılan yeşil yapraklarıdır.
Yetiştiği Yerler: Brezilya ve Paraguay’da doğal olarak yetişir ve buradan tüm dünyaya ihraç edilir.
MELİSA YAPRAĞI: Melissa Officinalis L. Türünün kullanılan yapraklarıdır. Bu tür 20-150 cm yükseklikte, tüylü, çok yıllık otsu bir bitkidir. Yaprakları basit saplı dişli kenarlı; çiçekleri ise beyaz sarımsı veya kırmızımsı renktedir.
Yetiştiği Yerler: Melisanın kültürde yetiştirilen şekline oğulotu denir. Doğu Akdeniz ve Batı Asya’da doğal olarak yetişmektedir. Avrupa’da yaygın olarak kültürü yapılmaktadır. Ülkemizde Akdeniz bölgesinde bol yetişir. Yaprak ve gövdedeki tüylerin şekillerine ve cinslerine göre Türkiye’de üç alt türü bulunmaktadır. Bunlardan yalnız Melissa officinalis subsp. Limon kokulu olup tedavide kullanılır.
MEYAN KÖKÜ: Haziran- Temmuz aylarında mavimsi-mor renkli çiçekler açan, umumiyetle akarsu kenarlarındaki kumlukları seven bir bitkidir.
Yetiştiği Yerler: Meyan Suriye, İran, Kırım, Kafkasya, İtalya, ve ülkemizde yetişir. Önceleri Ege bölgesinde bol miktarda elde edilirken bugün ekim alanları Doğu ve Güneydoğu Anadolu’ya kaymıştır.
MÜRVER AĞACI: 3-8 metre yüksekliğinde, morumsu küre şeklinde meyvalara sahip, yaz aylarında sarımsı çiçekler açan bir ağaççıktır.
Yetiştiği Yerler: Avrupa, Balkanlar, Güney Asya ve yurdumuzda yetiştirilmektedir. Ormanlar ve akarsu kenarlarında rastlanabildiği gibi, park ve bahçelerde de mevcuttur.
NANE: Temmuz-Ağustos aylarında leylak rengi çiçekler açan, 1 metreye varabilen, koyu yeşil yapraklı, özel kokulu baharlı lezzetli, genellikle bahçelerde yetişen otsu bir bitkidir. Sulak ve gölgelik yerleri sever.
Yetiştiği Yerler: Nane özellikle Orta ve Güney Avrupa ile Akdeniz sahillerinde ılıman iklimlerde yetişmektedir. Amerika, Kuzey Afrika ve Japonya’da da yetiştirmek mümkündür. Türkiye’de bahçe ve bostanlarda, kuzeybatı ve batı Anadolu’da daha yoğun olmak üzere yetiştirilmektedir.
OÖPR
PAPATYA: 10-50cm boylarında, bahar ve yaz aylarında hepimizin bildiği sarı beyaz çiçekler açan, güzel kokulu, yeşil çayırlarda yetişen otsu bitkilerdir.
Yetiştiği Yerler: Papatya tüm dünyada ılıman iklim kuşağında yetiştirilmekte olup, ülkemizde de en bilinen çiçeklerden biridir.
PORTAKAL: 3-4 metre boyunda kışın meyveli bir ağaçtır.
Yetiştiği Yerler: Akdeniz iklimine sahip sıcak ülkelerde geniş alanlarda portakal bahçeleri mevcuttur. Ülkemizde de bilindiği gibi Antalya-Mersin illerimizde büyük miktarlarda ürün elde edilmektedir. Meyvaları yemiş olarak makbuldür. Yaprakları çiçekleri ve meyva kabukları suyla kaynatılarak ilaç elde edilebilir.
REZENE: Yaz aylarında sarı çiçekler açan, otsu bir bitkidir. Kayalık ve kurak yerleri sever.
Yetiştiği Yerler: Bir Avrupa bitkisi olan rezene Almanya, Fransa, İtalya, Balkanlarda ayrıca Kafkaslar ve Güney Asya’da da mevcuttur. Yurdumuzda ise daha fazla Ege, Akdeniz ve Karadeniz kıyı kesimleri olmak üzere tüm bölgelerimizde yetiştirilmektedir.
SŞT
SİNAMEKİ: 60-100 cm uzunluğunda, sarı çiçekli , çalı şeklinde ağaççıklardır.
Yetiştiği Yerler: Kuzeydoğu Afrika, Arabistan ve Hindistan’da kurak topraklarda ve dağlarda yabani olarak bulunur.
TARÇIN: Tarçın küçük bir ağacın kabuklarıdır. Bu ağaç çok kumlu ve killi olan beyaz renkli toprakları sevdiği için en iyi mahsul bu topraklarda alınır. Güneşe maruz ağaçlar gölgedekilere nazaran daha iyi ürün verir.
Yetiştiği Yerler: Tayland ve Çin anavatanı olup, Hindistan, Endonezya ve hatta Brezilya’da da yetiştirilmektedir.
VYZ
ZEYTİN YAPRAĞI: Zeytin ağacı çalı görünüşünde, dalları dikenli olan yabani zeytin ağaçlarından aşılama yolu ile elde edilir.
Yetiştiği Yerler:Akdeniz iklimi bitkisi olduğu için bu iklime sahip ve denize kıyısı olan ülkelerde yetişirtirilir. Yurdumuzda da Ege ve Akdeniz bölgelerinde hem yabani hem de aşılanmış zeytinağacı yetiştirilmektedir.